Κατοικία Δημοσθένη Σεβέρη

Τίτλος

Κατοικία Δημοσθένη Σεβέρη

Εναλλακτικός τίτλος

ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ ΙΣΟΓΕΙΟΥ
Κατάστημα τουριστικών ειδών
Γερμανική φαρμακευτική εταιρεία
Τράπεζα Lombard

Περιγραφή

Έρευνα-κείμενο: Φώτος Χρ. Λουκάς – Ιωάννα Φουρουκλά

1η Φωτ.: Διακρίνεται τμήμα της ΒΑ Κερύνειας, όπως φαίνεται από το κάστρο.
Στην πάνω φωτογραφία, σε πρώτο πλάνο το μετέπειτα Γραφείο του φύλακα του κάστρου. Διακρίνεται διώροφο και στη συνέχεια, στη θέση του κτίζεται το ισόγειο σπιτάκι. Αρχικά λειτούργησε ως Γραφείο της Αστυνομίας.
Πίσω από το μιναρέ του τζαμιού Αγά Τζαφέρ Πασιά διακρίνεται το μετέπειτα αρχοντικό σπίτι του Courtenay Manifold. Πιθανόν αυτό που φαίνεται να είναι το σπίτι-κατοικία της οικογένειας Σιακαλλή, το οποίο αγόρασε ο Manifold.
Λείπει η οικία Δ. Σεβέρη, στα ανατολικά του αρχοντικού Manifold.
Η φωτογραφία αυτή είναι του J.P.Foscolo και χρονολογείται από το 1880 ίσως αρχές του 1890.
Η κάτω φωτογραφία, τραβήχτηκε 60 χρόνια αργότερα από την ίδια γωνία. Φαίνονται οι τελικές μορφές των κτηρίων του Manifold και του Δ. Σεβέρη.

ΓΕΝΙΚΑ
Ξεκινώντας από ανατολικά, από την οδό Ελένης Παλαιολογίνας, θα συναντήσουμε την κατοικία [Τεμ. 139] την οποίαν έκτισε ο Δημοσθένης Σεβέρης, στη θέση του Κτηματολογίου και Διοικητηρίου το οποίο κάηκε γύρω στο 1925 (*). Το κτήριο καλύπτει ολόκληρο το οικοδομικό τετράγωνο μεταξύ των οδών Γ. Γ. Διγενή- Ελένης Παλαιολογίνας -Νικηφόρου Φωκά και Μεγάλου Κωνσταντίνου.
Ο Δημοσθένης Σεβέρης είναι γιος του Σεβέρη Χριστόδουλου του Χριστοφή (από την Κυθραία, ο πρώτος Ελληνοκύπριος δήμαρχος Λευκωσίας και έμπορος στο επάγγελμα) και της Μαρίτσας Ιωάννου (κόρη μεγαλέμπορου) έχοντας άλλα πέντε αδέλφια ). Νυμφεύεται την Αναστασία Κ. Σαββίδου και αποκτούν τέσσερα παιδιά, τη Μαρίτσα, τον Χριστόδουλο, τον Κωστάκη και τον Ζήνωνα.
Ο δικηγόρος και βουλευτής του Νομοθετικού Συμβουλίου αλλά και μεγαλοεπιχειρηματίας, καραβοκύρης από τη Λευκωσία Δ. Σεβέρης, εγκαθίσταται στην Κερύνεια (όπως και άλλοι έμποροι εκ Λευκωσίας ορμώμενοι) και δραστηριοποιείται επαγγελματικά. Στα πλαίσια του φιλανθρωπικού του έργου, αναγείρει τη Σεβέρειο Αστική Σχολή Κερύνειας (1912), τη Σεβέρειο Βιβλιοθήκη (1949) στο Παγκύπριο Γυμνάσιο και τη Σεβέρειο Παιδική Εξοχική Σχολή Κερύνειας (1953).
Η Mαρία (Μαρίτσα) Σεβέρη, κόρη του Δημοσθένη, παντρεύεται τον Sir Henry William Butler Blackall, ο οποίος για ένα διάστημα, διάστημα (1932-1936) διατελεί Γενικός Εισαγγελέας επί Αγγλοκρατίας. Το 1974 ζει με το σύζυγό της στην περιοχή Ατάς, πριν τον Τζιύκλο, σε έπαυλη η οποία φέρει το όνομα White Arches.
Το ζεύγος Blackall μένει αρκετό καιρό μετά την εισβολή στην Κερύνεια, στο μέγαρο Δ. Σεβέρη.

(*) «…Όταν ο Δημοσθένης Σεβέρης εχάλασεν το παλιόν κτήριον, το οποίον ήταν Κτηματολόγιον τζιαι Διοικητήριον, που ήταν ξύλενον τζι έκρουσεν, έκτισεν τζειαμαί το σπίτιν του τζι ο πατέρας μου (σ.σ. ο εργολάβος Νικόλας Σάββα Χατζηνικόλας ‘Τελή Νικολής’) ήταν ο επιστάτης του, ο κόντρα επιστάτης. Έδωκέν το εργολαβίαν ο Σεβέρης σ' έναν Παυλήν, αλλά ο πατέρας μου ήταν ο κόντρα επιστάτης. Τες πέτρες εφέρναν τες 'που την Βουκολόμαντραν, μιαν τοποθεσίαν, έναν λατομείον που ήταν 'που κάτω που τον Άην Δίκτητον…».
Αφήγηση Σωκράτη Νικολάου όπως καταγράφτηκε στο βιβλίο "Η Κερύνεια μέσα από τις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της", έκδοση του Λαογραφικού Ομίλου Κερύνειας.

Αφήγηση Χριστόφορου Χριστοφορίδη όπως καταγράφεται στο βιβλίο «Η Κερύνειας στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της, έκδοση του Λαογραφικού Ομίλου Κερύνειας:
«…Εις τον χώρο αυτό, κατά τις αρχές της Αγγλοκρατίας και κατά τα έτη που αναφερόμαστε, 1910, 1912, τα δικαστήρια εστεγάζοντο εις μίαν μεγάλη αίθουσα του μεγάρου του Δημοσθένη Σεβέρη. Σ' εκείνο τον χώρο ήταν το Δικαστήριο της Κερύνειας, τα δικηγορικά γραφεία, εκεί είχε και ο Χαρίλαος Δημητριάδης γραφείο, ο Σάββας Χρίστης, εκεί που ήταν το παλαιό λουτρό της Κερύνειας, ο Καρολίδης, ο Λοϊζίδης, ένας Ευθυβούλου, δικηγόρος από του Μόρφου, λίγα χρόνια ο Μιτσίδης, και επίσης, μέχρις ότου κτισθεί το νέο Διοικητήριο, εχρησιμοποιείτο και μία σαν παράγκα εκεί που βρίσκεται σήμερα το Δημαρχείο Κερύνειας, το Διοικητήριο. Δίπλα με το σπίτι του Σεβέρη και μέρος του σπιτιού αυτού ήτανε το παλαιό λουτρό της Κερύνειας…».

Οδηγός του Σεβέρη ήταν ο Παντελής και στο σπίτι εργαζόταν η Νίνα του Κορνήλιου με τον σύζυγό της Χαμπή. Πάνω ήταν η κατοικία της οικογένειας και από κάτω διάφορα καταστήματα. Ένα από αυτά ήταν αποθήκες στις οποίες εργαζόταν ο Νικόλας ο Κωλέτης, από το Κάρμι και πωλούσε ζωοτροφές. Ο Νικόλας είναι νυμφευμένος με την Αγγελική Χριστοδούλου και έχουν 3 παιδιά, την Κυριακή (σύζυγο Μελή Τροπάρη), Κωνσταντίνο (σύζυγο Δέσποινα Φράγκου), ο οποίος είχε ραφτάδικο στην οδό Ελευθερίας απέναντι από την Δημοτική Αγορά και Χρίστο (σύζυγος Ανδρούλας Χατζηζωρζή) ο οποίος ήταν ξεναγός στο Φρούριο Κερύνειας.
Ένα άλλο ήταν το κατάστημα Τουριστικών ειδών του Ανδρέα Γιαννακίδη, μία γερμανική φαρμακευτική εταιρεία και η Τράπεζα Lombard.

2η Φωτ.: Η νότια πλευρά του αρχοντικού του πλούσιου γαιοκτήμονα, επιχειρηματία Δημοσθένη Σεβέρη, το οποίο σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα Θεόδωρο Φωτιάδη και η κατασκευή του ολοκληρώθηκε το 1935. Το ύφος της κατοικίας αποτελεί εξέλιξη του νεοκλασικού στυλ του αρχιτέκτονα.

3η Φωτ.: Η βόρεια πλευρά του αρχοντικού του πλούσιου γαιοκτήμονα, επιχειρηματία Δημοσθένη Σεβέρη, το οποίο σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα Θεόδωρο Φωτιάδη και η κατασκευή του ολοκληρώθηκε το 1935. Το ύφος της ολόλευκης κατοικίας αποτελεί εξέλιξη του νεοκλασικού στυλ του αρχιτέκτονα. Η σύνθεση και οι αναλογίες του κτιρίου είναι στην κλασική παράδοση και δεν χρησιμοποιήθηκε καμία αρχιτεκτονική τάξη. Ο Φωτιάδης χρησιμοποίησε απλοποιημένα γείσα, πλαίσια παραθύρων και κάγκελα, καθώς και απλές καμάρες για τις βεράντες του επάνω ορόφου με θέα στη θάλασσα.

4η Φωτ.: Ο φακός τοποθετημένος στο κάστρο ατενίζει Ν-ΝΔ.
Αριστερά διακρίνεται η βόρεια πλευρά της οικίας Σεβέρη (το λευκό κτήριο επί της Γ.Γ.Διγενή). Δεξιά είναι το αρχοντικό Manifold και σε πρώτο πλάνο οι εγκαταστάσεις της Αστυνομίας.

5η Φωτ.: Ο φακός τοποθετημένος τη συμβολή των οδών Δ. Σολωμού, λεωφ. 25ης Μαρτίου και 28ης Οκτωβρίου ατενίζει προς βορρά.
Η νότια πλευρά της οικίας Σεβέρη επί της Γ. Γ. Διγενή 1, όπως αυτή φαίνεται από την οδό Μεταξά. Η τρίγωνη πράσινη νησίδα [Τεμ. 208] στα δεξιά, μπροστά από την οικία.

6η Φωτ.: Φωτογραφία τις πρώτες ημέρες της εισβολής του 1974. Ο φακός ατενίζει Β-ΒΑ
Στο πλάνο η δυτική πλευρά της οικίας Σεβέρη [Τεμ. 139]. Στο ισόγειο λειτουργεί γερμανική φαρμακευτική εταιρεία, η είσοδος της οποίας είναι η πόρτα δεξιά από το αυτοκίνητο.
Στο δυτικό τμήμα του κτηρίου, με είσοδο από την πόρτα αριστερά από το αυτοκίνητο, λειτουργεί κατάστημα τουριστικών ειδών.
Αριστερά στη φωτογραφία μόλις διακρίνεται η πολυκατοικία του Δημαρχείου [Τεμ. 140] στη δυτική γωνία με την οδό Νικηφόρου Φωκά.

7η Φωτ.: Ο φακός ατενίζει Β-ΒΑ
Πινακίδα του καταστήματος Τουριστικών ειδών Ανδρέα Γιαννακίδη, στο ισόγειο της οικίας Σεβέρη, στα νοτιοδυτικά.

8η Φωτ.: Έξω από το κατάστημα του Ανδρέα Γιαννακιδη στο ισόγειο της οικίας Σεβέρη.

9η Φωτ.: Ο φακός ατενίζει δυτικά.
Η ΝΑ γωνία της οικίας Δ. Σεβέρη [Τεμ. 139]. Στην πλευρά αυτή του κτηρίου, πριν το 1974, λειτουργεί γερμανική φαρμακευτική εταιρεία.

10η Φωτ.: Ο φακός ατενίζει Ν-ΝΔ
Η ΒΑ πλευρά της οικίας της οικογένειας Σεβέρη, όπως αυτή φαίνεται από την οδό Ελένης Παλαιολογίνας, όπως ήταν πριν το 1974.

11η Φωτ.: Τμήμα της ΝΔ πλευρά της οικίας Σεβέρη.
Η φωτογραφία λήφθηκε στις 23 Ιουλίου 1974 και όπως φαίνεται το όχημα διεμβολίστηκε κατά την προέλαση των αρμάτων και βρέθηκε στην θέση αυτή. Ο αριθμός κυκλοφορίας είναι FP 358.

12η Φωτ.: Η ανατολική πλευρά της οικίας Δ. Σεβέρη, όπως φαίνεται από την οδό Ελένης Παλαιολογίνας.

13η Φωτ.: Η ΒΑ άποψη της οικία Σεβέρη στη συμβολή των οδών Ελένης Παλαιολογίνας και Μεγάλου Κωνσταντίνου

14η Φωτ.: Ο Δημοσθένης Σεβέρης με τη σύζυγό του Αναστασία και τα παιδιά του, Μαρίτσα, Χριστόδουλο, Κωστάκη και Ζήνωνα, ιδιοκτήτες του διώροφου [Τεμ. 139] επί της Γ. Γ. Διγενή.

Δημιουργός

1η) Ανάρτηση στο fb Joe Bloogs

2η+3η) Αρχείο Κώστα και Ρίτας Σεβέρη
"Η Αρχιτεκτονική των Κυπρίων κατά τη Βρετανική Διακυβέρνηση 1878-1960", Κώστας Γεωργίου

4η) Άγνωστος

5η) Στιγμιότυπο από βίντεο του ΡΙΚ

"Κονβόϊ Λευκωσία-Κερύνεια, διαδρομή μέσω Κιόνελι"

6η+7η) Γεωχρονική Τεκμηρίωση Γεγονότων 1974 - 1974
Μαρτυρίες και τεκμήρια - Χρήστου Οδυσσέας

8η) Θεσσαλία Αμαξάρη Δήμου

9η) Εφαρμογή Street View της Google Maps -Επεξεργασμένη από Φώτος Χρ. Λουκά

10η) Νικόλαος Τροπάρης

11η) Γεωχρονική Τεκμηρίωση Γεγονότων 1974 - 1974
Μαρτυρίες και τεκμήρια - Χρήστου Οδυσσέας

12η+13η) Εφαρμογή Street View της Google Maps -Επεξεργασμένη από Φώτος Χρ. Λουκά

14η) Πολυγνώση

Συνεργάτες

Δήμος Κερύνειας

Φώτος Λουκάς

Ημερομηνία

1890/1950

1930/1935

1935/...

1974/...

1963/1967

1974-07-23

1974-07-23

.../1974

1974/...

1974/...

1974-07-23

1974/...

1974/...

1925/1935

Τύπος

image

Μορφή

jpg

Θέμα

Οικία/Διαμέρισμα See all items with this value

Εμπορικό Κατάστημα See all items with this value

Γραφείο See all items with this value

Άνθρωπος See all items with this value

Χωρική κάλυψη

35.340626, 33.320897

Τοποθεσία

Οδός Γεωργίου Γρίβα Διγενή

Αναγνωριστικό

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1103

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1104

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1105

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1106

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1107

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1108

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1109

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_4198

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1110

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1111

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1112

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1113

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1114

1042_Γεωργίου Γρίβα Διγενή_001_139_1115