"Θέατρο Παπά"

Τίτλος

"Θέατρο Παπά"

Θέατρο Θεόδωρου ΠαπαΑγαπίου

Εναλλακτικός τίτλος

Θέατρο-Θερινός κήπος-Σινεμά

Δημιουργός

1η+2η) Benny Rasmussen

Συνεργάτες

Δήμος Κερύνειας

Φώτος Λουκάς

Περιγραφή

Έρευνα-κείμενο: Φώτος Χρ. Λουκάς – Ιωάννα Φουρουκλά

1η+2η Φωτ.: Δεξιά-βόρεια, το ραφείο Τάκη Παπαδάμου [Τεμ. 202] με την πινακίδα "Νεωτερισμοί" στον τοίχο, το φαρμακείο του Σταύρου Κυριακίδη [Τεμ. 201] με την επίπεδη τέντα, το κατάστημα υποδημάτων "ΑΡΙΣΤΟΝ" της Ροδούς Τίγρη [Τεμ. 200]) και το κατάστημα-Πρατήριο ΚΕΟ ΛΤΔ του Χριστόφορου Καϊμακάμη "Λόντου" [Τεμ. 199].
Αριστερά-νότια, διακρίνεται η Στοά Μητροπόλεως με το ζαχαροπλαστείο Σκανναβή αριστερά-ανατολικά [Τεμ. 234-Η] και το κουρείο Πετρή Χατζηγεωργίου [Τεμ. 234-Θ] δεξιά-δυτικά. Ακολουθούν, το Βιβλιοπωλείο-Πρακτορείο Τύπου του Σάββα Χατζηλαμπή [Τεμ. 234-Ι], δίπλα το Ταξιδιωτικό Γραφείο Araouzos Travel [Τεμ. 233-Α] και το κατάστημα Νεοκλή Λοΐζου [Τεμ. 233-Β].
Στο σημείο που είναι η κληματαριά, ανάμεσα στο κατάστημα Νεοκλή Λοΐζου και το καφενείο του Κώστα Ιωάννου "Μαχαλλεπάρη» [Τεμ. 214], είναι στενό πέρασμα που οδηγεί σε οικόπεδο [Τεμ. 217] πίσω από τα καταστήματα, εκεί όπου λειτούργησε το "Θέατρο Παπά", του Θεόδωρου Παπααγαπίου.

Ο στενός διάδρομος οδηγεί νότια στο Τεμ. 217, πίσω από το καφενείο (αρχικά του Θεόδωρου ΠαπαΑγαπίου και εν συνέχεια του Κώστα Ιωάννου ‘Μαχαλλεπάρη’ [Τεμ. 214]) και το κατάστημα αδελφών Λεπτού [Τεμ. 216]).

Ο Θεόδωρος ΠαπαΑγαπίου -εκτός του καφενείου- λειτουργεί και υπαίθριο Θέατρο με την επωνυμία ‘Θέατρο Παπά’. Ο χώρος αυτός, πίσω από το καφενείο, χρησιμοποιείται και ως θερινός κήπος, σύμφωνα με σχετική διαφήμιση… «Στον Δροσόλουστον Κήπον “Blue Bar” στην Κερύνεια του κ. Παπά, από σήμερον και κάθε βράδυ χορός με μουσική ραδιογραμμοφώνου…».
Αργότερα, συνεταιρικά με τους αδελφούς Λεπτού [τεμ.216], δημιουργούν και σινεμά, επεκτείνοντας τον χώρο πίσω και από το κατάστημα αδελφών Λεπτού, με είσοδο επί της οδού Ρήγα Φεραίου. Του σινεμά όμως αυτού, προηγήθηκε η ίδρυση του χειμερινού κινηματογράφου “Ιλαρίων” το 1930 από τον Πολύδωρο (Πόλυ) Κωνσταντινίδη, επί της Ρήγα Φεραίου (κοντά στην Ηλεκτρική) σε κτήριο ιδιοκτησίας Γιάννη Λιβέρδου. Πολύ σύντομα, οι συνέταιροι του ‘Θεάτρου Παπά’, αγοράζουν τον κινηματόγραφο ‘Ιλαρίων’, κι έτσι το θέατρο ‘Παπά’ παύει να λειτουργεί. Ο ‘Ιλαρίων’ λειτούργησε μέχρι την έναρξη του κινηματογράφου Κατσελλή, το 1950.

«..Πίσω είσιεν αυλήν τζαι με λεφτά δικά μου έκαμα τα τζιείνα ούλλα, τζιείνην την εκσκαφήν, το θέατρον, πο' 'κάμαμεν, τον κινηματογράφον. Είχαμεν θέατρον, 'Θέατρον Παπά', πρώτα. Το θέατρον ήταν υπαίθριον, 'που του Λεπτού την πισινήν πάνταν τζι επήαιννεν ως την Ηλεκτρικήν. Με τον Λεπτόν ήμαστε φίλοι, κουμπάροι, εγώ τον εχάρτωσα με την Μαίρην, εγώ τον εχάρτωσα τον Κοκήν τον Λεπτόν. Τζαι τον Κούλλην, εγώ τον εχάρτωσα. Εσκέφτηκα πρέπει να συνεννοηθώ με τον κουμπάρον τον Κοκήν. Λαλώ του «Ε, κουμπάρε Κοκή», εφώναξα τζιαι τον Κούλλην … λαλώ του «Ε, κουμπάρε, φαίνεται ότι 'εν θα μπορέσω μόνος μου, όπως έv' τα πράματα, διότι χρειάζομαι τον τόπον τον δικόv σας δαμαί, για να κάμουμεν τζιαι τον χειμερινόν κινηματογράφοv τζιαι θέατρον». Όταν το είπα του Λεπτού, λαλεί μου «Εντάξει, να συvεταιρέψουμεν». Εσυφφωνήσαμεν τζι εσυνεταιρέψαμεν. Εδουλέψαμεν συνέταιροι. Εξεκινήσαμεν, εκάμαμεν το πρώτον θέατρον. Εν τω μεταξύ, πριν κάμουμεν εμείς τον κινηματογράφον, υπήρχεν άλλος κινηματογράφος, ο λεγόμενος 'Ιλαρίων'. Το κτήριον ήταν του Λιβέρδου, του Γιαννή του Λιβέρδου... Σε οκτώ μέρες έστησα την σκηνήν, το περίφραγμα, τζι επαίξαμεν το πρώτον έργον. Ήταν του Γυμνασίου... 'Που τους πρωταγωνιστές που αθθυμούμαι ήταν η Πόπη Γεωργιάδου, του Γιώργου Γεωργιάδη, που επήρεν τον Μαυρίκιον. Τζι ο Νίκος ο Μαυρίκιος ήταν…έμεινεν στο μυαλό μου η επιτυχία τζιείνη του θεάτρου τζιαι τα χειροκροτήματα που παρετάθησαν ίσια με μισήν ώραν. Ήταν γεμάτη η πλατεία του θεάτρου πίσω 'που το καφενείον, διότι 'εν υπήρχεν τότε άλλον θέατρον στην επαρχίαν, πιάσε 'που την Καλορκάν, Άην Γρόσην. Ο πάρα πάνω κόσμος εστάθηκεν μέχρι τζιαι πάνω στον κούλαν, πά' στα μαχαζιά του Φιερού, πά' στα δώματα του Νεοκλή, πά' στα δώματα του Φυλακτή καρτζίν τζειαμαί, πά' στην στέγην της Ηλεκτρικής, πά' στην στέγην του καφενείου. Τόσος πολλύς κόσμος… Άμαν εβάλαμεν τον κινηματογράφον, λόγω του ότι υπήρχεν ο άλλος ο κινηματογράφος, το 'Ιλαρίων', για να αποσπάσουμεν την πελατείαν του κινηματογράφου τζιεί νου, τόσον πείσμαν επήαμεν, όλα τα έργα πο' 'παίξαμεν τζιαι εις τον κινηματογράφον τζιαι εις το θέατρον ήταν δωρεάν ούλλα. Τρεις μήνες δωρεάν, που είναι μεγάλον πράμαν, τζιαι καφέν τζιέρασμαν. Στους έξι μήνες εγοράσαμέν τον. Το 'Ιλαρίων' εγοράσαμέν το...».
[Απόσπασμα από συνέντευξη του Θεόδωρου όπως καταγράφεται στο βιβλίο ‘Κερύνεια στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της’].

«…Μες στην μέσην της πόλεως είσιεν καφενείον του Θεόδωρου Παπά τζιαι πίσω είσιεν μεγάλην αυλήν τζι εχρησιμοποιούσεν την για θέατρον τζι έφερνεν ηθοποιούς τζι επαίζαν θέατρον τζι έφερνεν τζι από την Ελλάδαν ηθοποιούς. Αθθυμούμαι τις αδελφές Καλουτά, αθθυμούμαι έφερνεν τξαι παλαιστές, τον Παράσχον Μπόρα. Ο Μπόρας ήταν χαμηλός, αλλά ήταν σαν τον αίλουρον. Ύστερα έκαμεν το σινεμά ο Κατσελλής...».
Απόσπασμα από συνέντευξη του Κώστα Κυριακίδη, όπως αυτή καταγράφτηκε στο βιβλίο «Η Κερύνεια στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της», Θεοφανώ Κυπρή, Λαογραφικός Όμιλος Κερύνειας

ΑΝΑΜΝΗΣΕΩΝ συνέχεια...
- Ο Χαράλαμπος Χατζηλαμπής αναπολεί: «Το σινεμά του θειού μου Θεόδωρου Παπά... Βρισκόταν πίσω, στη νότια πλευρά του καφενείου του. Κάποια περίοδο, τα καλοκαίρια, το είχε λειτουργήσει και ως κήπο του καφενείου. Θυμάμαι το έδαφος από πουρί κίτρινο (πουρόπετρα τριμμένη) που είχε, τα τραπεζάκια του καθώς και τα αναρριχητικά και άλλα εποχιακά καλοκαιρινά φυτά που είχε…».
- O Φρίξος Ψιλογένης συμπληρώνει: «To υπαίθριο σινεμά Ιλαρίων (σημ. αναφέρεται στο θέατρο “Παπά”), υπήρξε το πρώτο σινεμά της Κερύνειας. Θυμάμαι όταν σε ηλικία 7-8 χρόνων (1938-39) πήγα στην πρώτη παράσταση, όπου δεν υπήρχαν ούτε καρέκλες για να καθίσουμε και βρισκόταν στον ανοιχτό χώρο πίσω από το μπαρ του Θεόδωρου Παπά. Θυμάμαι, όταν μπήκα στον χώρο αντί να κοιτάξω την οθόνη, που βρισκόταν νότια, κοίταζα προς το δωμάτιο που βρισκόταν η μηχανή προβολής. Το υπαίθριο σινεμά κράτησε πολλά χρόνια σ´ αυτό το χώρο»
- O Κώστας Μητσίδης: «Μας έβαζε (σημ. αναφέρεται στον Κοκή Λεπτό) στο σινεμά του "Ιλαρίων" πληρώνοντας όσα-όσα, μια-δυο μπακίρες, αφού άρχιζε το έργο και βγάζοντας τα παπούτσια μας, μπας και είχαμε και άλλα λεφτά κρυμμένα...»
- Σίμος Σιμάκης: «Στο "Ιλαρίων" είδα για πρώτη φορά τον Ταρζάν, επίσης θυμάμαι την ειδική προσφορά, ένα εισιτήριο δύο έργα Σάββατο και Κυριακή. Για όσους θέλουν να ανιχνεύσουν την ηλικία μου ναι πρόφτασα και είδα σινεμά στον υπαίθριο θερινό κινηματογράφο πίσω από το κατάστημα Μ. Γ. Λεπτός».
- Νίτσα Παπαϊωάννου: «...δεν είσαι ο μόνος που επρόλαβες και είδες σινεμά στον υπαίθριο κινηματογράφο. Κι εγώ επίσης. Θυμάμαι μάλιστα ένα από τα έργα που είδα εκεί. Κάποιο γουέστερν, που δεν μου άρεσε και από τότε αντιπαθώ τα γουέστερν!».
- Σωτήρης Κυριακίδης: «Εγώ είμαι παλαιότερος, γιατί στον ίδιο χώρο, εκτός από καλοκαιρινό σινεμά, παρακολούθησα και θεατρική επιθεώρηση της τότε Λυρικής Σκηνής. Πίσω από το μαγαζί του Λεπτού και τον καφενέ του Παπά».

Πηγή

1. Βιβλίο «Η Κερύνεια στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της», Θεοφανώ Κυπρή, Λαογραφικός Όμιλος Κερύνειας
2. Πολύδωρος (Πόλης) Κωνσταντινίδης, Φωτογραφικά τετράδια, Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών

Ημερομηνία

.../1974

Τύπος

image

Μορφή

jpg

Θέμα

Κινηματοθέατρο See all items with this value

Συσχέτιση

"Θέατρο Παπά"

Χωρική κάλυψη

35.339968, 33.319187

Τοποθεσία

Οδός Ελλάδος

Αναγνωριστικό

1056_Ελλάδος_000_217_1589
1056_Ελλάδος_029_217_1587