-
Τίτλος
-
Φάσεις κτηρίου Μ. Γ. Λεπτού & Κίκα Κρανιδιώτη
-
Εναλλακτικός τίτλος
-
Τεμ. 189+190+191+192
-
Συνεργάτες
-
Δήμος Κερύνειας
-
Φώτος Λουκάς
-
Περιγραφή
-
Έρευνα-κείμενο: Φώτος Χρ. Λουκάς – Ιωάννα Φουρουκλά
-
Ένα ΚΤΗΡΙΟ με …ιστορία
Το κτήριο που αποτελείται από τα Τεμ. 192 &191 & 190 (επί της οδού Ελλάδος) μαζί με το Τεμ. 189 (επί της οδού Ελευθερίας) έχει τη δική του …ιστορία, όπως αυτή απεικονίζεται και σε σχετικές φωτογραφίες. Αρχικός ιδιοκτήτης φέρεται να είναι ο Σεβέρης.
Πρόκειται για το κτήριο ανάμεσα στις οδούς Ερμού και Ελευθερίας, απέναντι από το κατάστημα “The Nine-Nine Shop” και το καφενείο του "Μαχαλλεπάρη" και δίπλα-ανατολικά από το κατάστημα του Κέστα. Το κτήριο αυτό υφίσταται σταδιακές μεταμορφώσεις:
-
1η Φωτ.: Ο φακός επί της οδού Κερύνειας-Λαπήθου (και όχι Βικτωρίας, όπως αναγράφεται στην card postal), μετέπειτα Ελλάδος, ατενίζει δυτικά.
Δεξιά το κτήριο [Τεμ.190+191+192] που στέγασε μετέπειτα το "Kika's stores" του Κίκα Κρανιδιώτη, όπως ήταν στην πρώτη του μορφή. Αρχικά διώροφο, στο ισόγειο του οποίου στεγάζονται, από δεξιά προς αριστερά, το γραφείο ταξί “Θεοχάρης” [Τεμ. 192], το φαρμακείο του Σταυρή Χαραλάμπους [Τεμ. 191] και κουρείο του Μιχάλη Φανή [Τεμ. 190]. Δίπλα, δυτικά, το ισόγειο κατάστημα του Χριστοφή Κέστα [Τεμ. 155].
-
α) Αρχικά είναι ΔΙΩΡΟΦΟ, στο ισόγειο του οποίου στεγάζονται το κουρείο του Μιχάλη Φανή στη γωνία [Τεμ. 190] με την οδό Ελευθερίας -δυτικά-, το φαρμακείο του Σταυρή Χαραλάμπους -στη μέση [Τεμ. 191]- και το γραφείο ταξί “Θεοχάρης” -στα ανατολικά [Τεμ. 192].
-
2η Φωτ.: Ο φακός ατενίζει ΒΔ.
Δεξιά η β’ φάση του κτηρίου. Είναι και πάλι διώροφο στο ισόγειο του οποίου στεγάζεται το κατάστημα "Kikas Stores" του Κίκα Κρανιδιώτη πριν γκρεμιστεί και οικοδομηθεί εκ νέου, τριώροφο. Τα καταστήματα στο ισόγειο μετακομίζουν, ενώ στον όροφο στεγάζονται τα Γραφεία του Αρχιτέκτονα Μ. Γ. Λεπτού.
-
β) Αργότερα κατεδαφίζεται και οικοδομείται νέο ΔΙΩΡΟΦΟ με το “Kikas Stores” του Κίκα Κρανιδιώτη να καταλαμβάνει ολόκληρο το ισόγειο. Το μεν Γραφείο ταξί ‘Θεοχάρης’ μετακομίζει δυτικότερα επί της οδού Ελλάδος στο χάνι το οποίο βρίσκεται νότια πριν το κατάστημα Παπαηρακλέους, το δε φαρμακείο του Σταύρου Χαραλάμπους μετακομίζει και αυτό δυτικά, πριν το κατάστημα των αδελφών Γεωργιάδη και μετά το κουρείο του Ανδρέα Μεσαρίτη. Το κουρείο του Μιχάλη Φανή μεταφέρεται δίπλα στην οδό Ελευθερίας, σε ισόγειο ανάμεσα στο κατάστημα του Κέστα και το διώροφο του Χατζηλούκα, το οποίο του το παραχωρεί ο Κίκας Κρανιδιώτης, προτού μετακομίζει στο ισόγειο του νέου διώροφου.
-
3η Φωτ.: Ο φακός ατενίζει δυτικά.
Αριστερά το ζαχαροπλαστείο Σκανναβής [Τεμ. 234-Η], η Στοά Μητρόπολης η οποία οδηγεί προς το οικόπεδο-χώρο στάθμευσης των λεωφορείων της ΕΑΛΚ με διάφορα καταστήματα/εργαστήρια εντός. Μετά τη στοά είναι το κουρείο "De Loux" του Πετρή Χατζηγεωργίου [Τεμ. 234-Θ], το βιβλιοπωλείο Σάββα Χατζηλαμπή [Τεμ. 234-Ι] κ.ά.
Δεξιά-βόρεια, το αυτοκίνητο είναι σταθμευμένο έξω από το πρατήριο της ΚΕΟ [Τεμ. 199] και δίπλα-δυτικά, διακρίνεται το περίπτερο-γραφείο ταξί του Γιάννη Ουσταγιάννη [Τεμ. 236], δίπλα και βόρεια του ΝΔ πύργου, της Καμούζας.
Στο τριώροφο κτήριο που ακολουθεί [Τεμ. 192+192+190], βρίσκεται στην τελική του μορφή και στεγάζει, στο ισόγειο, το κατάστημα “Kikas stores” του Κίκα Κρανιδιώτη και στους ορόφους, τα γραφεία “Real Estates” του Μ. Γ. Λεπτού.
-
γ) Τελικά κατεδαφίζεται και κτίζεται ΤΡΙΩΡΟΦΟ, ιδιοκτησίας Μιχαλάκη Γ. Λεπτού, στους ορόφους του οποίου στεγάζονται τα γραφεία της εταιρείας Μ. Γ. Λεπτός με είσοδο στον αριθμό 2 της οδού Ελευθερίας, αρχικά ως Πολιτικός Μηχανικός και μετά ιδιοκτήτης μεγάλης εταιρείας ανάπτυξης γης, Leptos States.
Στο ισόγειο, το κατάστημα "Kikas Stores" του Κίκα Κρανιδιώτης, καλύπτει και πάλιν όλη την επιφάνεια του κτηρίου, το οποίο φέρεται να αγοράζει.
-
Ο ΟΡΟΦΟΣ του αρχικού διώροφου.
Σύμφωνα με μαρτυρία της Αγαθής Νικολάου Σολομωνίδη-Αστραίου (*), όταν το κτήριο ήταν διώροφο, στο ανώι φέρεται να μένει για κάποιο διάστημα ο Γιαννακός Δημητριάδης με τη σύζυγό του Ιουλία Ιωαννίδη. Ο Γιαννακός είναι γιος του Γρηγόριου (Χατζηγληόρη) Δημητριάδη, από τον Καραβά και της Ελένης Ιωαννίδη. Η σύζυγός του Ιουλία κατάγεται από την Κωνσταντινούπολη. Παιδιά τους είναι η Νιόβη Δημητριάδου Φράγκου, Σωκράτης και Ντίνος.
-
(*) «…Ο παπάς μου, ο Νικόλας Σολομωνίδης είσιεν μαχαζίν στην Τζερύνειαν…. Το μαχαζίν του ήταν εις τον δρόμον του Κέστα στην οδόν Ελλάδος. Του Κέστα ήταν πά' στην καντουνάδαν. Απέναντι ήταν το ανώιν του Γιαννακού του Δημητριάδη, της μάμμας της Νιόβης. Απέναντι ήταν το μαχαζίν του παπά μου τζιαι δίπλα το μαχαζίν της Αθηνάς του Θεόδωρου. Τζιαι παραπάνω ήταν του Νεοκλή Λοϊζου τζιαι πιο πάνω τζιείνου που επούλεν τα παγωτά, του Σκανναβή. Το μαχαζίν του παπά μου ήταν πά' στην καντουνάδαν τζι επροχώρας τξι επήαιννες εις το Σεβέρειον…».
[Απόσπασμα από συνέντευξη της Αγαθής Αστραίου, κόρη του Νικολάου Σολομωνίδη η οποία δημοσιεύεται στο βιβλίο Η Κερύνεια στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της, Έκδοση Λαογραφικού Ομίλου Κερύνειας, 2021, σελ. 137].
-
Υπάρχει και η μαρτυρία Κυριάκου Λιβέρδου στο ίδιο βιβλίο που επιβεβαιώνει το γεγονός: «…'που τζειαμαί πάνω, πόν' του Κίκα τωρά, που ήταν του Σεβέρη, ήταν του Λιβέρτου τζείνα τζι επήαιννεν κάτω, που ήταν το παντοπουλείον…ήταν χωράφκια τότες. … Η μόνη περιουσία που του έμεινεν ήταν τα χωράφκια που 'σεν να τους κτίσει (σ.σ. αναφέρεται στις κόρες του) τζαι τζείνη η περιουσία που 'ταν ο πατέρας μου μέσα, η οποία αποτελείτο από το χάνιν, 'το χάνιν του Λιβέρτου'… Έπρεπεν να πουληθεί τζείνον, για να κτίσει, να σάσει τες κόρες, οπότε είσιεν να μείνει ο γιος δίχως περιουσίαν. Ανέλαβεν ο πατέρας μου, ο μοναδικός του γιος, να πιάσει τζείνος το χάνιν τζιαι να αναλάβει να κτίσει στες δκυο αδελφάδες του… Εκάμαν τζιαι τα σχετικά χαρκιά, οπότε υπήρχε ένας νόμος της Αγγλοκρατίας, σχετικά με το 'σιεφίς’ ελαλούσασιν, δηλαδή, όταν επρόκειτο να πουλήσεις μιαν περιουσίαν σε ξένον, είσιεν την προτεραιότητα ο γείτονας της περιουσίας τζείνης να την γοράσει. Εάν δεν μπορούσε ο γείτονας της περιουσίας τζείνης να την γοράσει την περιουσίαν με τζείν’ τα χρήματα, τότε να την πουλήσεις σε άλλον. Ο γείτονάς τους τότε ήταν ο Κουφο-Γιανακός λεγόμενος, ο πατέρας της Νεόβης, γιος του Χατζηγληόρη, τους αρκόντους της Τζερύνειας...».
-
Γραφεία ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΚΕΡΥΝΕΙΑΣ
«…Αργότερα δε η παρέα μας ενεργήσαμε και ιδρύσαμε άλλο σύλλογο νέων…τον οποίο ονομάσαμε 'Προοδευτικόν Όμιλον Κερύνειας' με τα αρχικά ΠΡΟΚ. Και ήταν η θέση του απέναντι από τα καταστήματα Κέστα, το οποίο αργότερα αγόρασε ο Κίκας Κρανιδιώτης και έκαμε κατάστημα. Τα ανώγεια αυτού του κτηρίου τα είχαμε ενοικιάσει από τους ιδιοκτήτες, την επιχείρηση Σεβέρη, και τα εκρατήσαμεν για λίγα χρόνια. Αυτά ήταν μεταξύ 1930-1935. Και εις το 1935 είχε διαλυθεί και αυτός ο σύλλογος...».
…». [Απόσπασμα από συνέντευξη του Σάββας Καπετανόπουλου η οποία δημοσιεύεται στο βιβλίο Η Κερύνεια στις μνήμες των εκτοπισμένων Ελλήνων κατοίκων της, Έκδοση Λαογραφικού Ομίλου Κερύνειας, 2021].
-
Ημερομηνία
-
1931
1963
1976
-
Τύπος
-
image
-
Μορφή
-
jpg
-
Χωρική κάλυψη
-
35.340319, 33.319121
-
Τοποθεσία
-
Οδός Ελλάδος
-
Αναγνωριστικό
-
1056_Ελλάδος_000_192_1539
1056_Ελλάδος_000_191_1594
1056_Ελλάδος_000_190_4411